Kore Savaşı tarihimizde en çok merak edilen konuların başında, resmi kaynaklarda yer alan şehit sayılarımızdaki farklılıklar gelmektedir. Kimi kaynaklarda 721, Genelkurmay Başkanlığı’nın ilk dönem tablolarında 731, Millî Savunma Bakanlığı’nın güncel künye arşivinde ise 1.005 şehit kaydı yer almaktadır. Dr. Mehmet Savcı’nın doktora tezi (Sayfa 196–200), bu rakamların her birinin hangi tarihsel ve hukuki sürece dayandığını net biçimde ortaya koymaktadır.
1. İlk Resmi Bilanço: 1–4. Tugaylarda 721 ve 731 Şehit Kaydı
Sıcak savaşın sürdüğü 1950–1953 yılları ile hemen sonrasındaki 1., 2., 3. ve 4. Türk Tugayları döneminde cephede doğrudan şehit düşen veya yaralanarak hastanede hayatını kaybeden askerlerimizin sayısı, Tablo 3.2’deki resmi personel zayiat çizelgesinde 37 subay, 26 astsubay ve 668 er olmak üzere toplam 731 (bazı ilk tasniflerde 721 veya 724) olarak kayda geçmiştir. Bu kayıpların tugaylara göre dağılımı şöyledir:
- 1’inci Türk Tugayı: 19 Subay, 16 Astsubay, 421 Er — Toplam 456 Şehit
- 2’nci Türk Tugayı: 10 Subay, 5 Astsubay, 108 Er — Toplam 123 Şehit
- 3’üncü Türk Tugayı: 8 Subay, 5 Astsubay, 138 Er — Toplam 151 Şehit
- 4’üncü Türk Tugayı: 1 Er — Toplam 1 Şehit
2. 175 “Yitik (Kayıp / MIA)” Mehmetçik ve Sonradan Şehitlik Kararları
Savaşın en şiddetli safhası olan Kunuri Boğazı (Kasım 1950), İmjin Nehri (Nisan 1951) ve Vegas Muharebeleri (Mayıs 1953) sonrasında 4 subay, 2 astsubay ve 169 er olmak üzere toplam 175 Mehmetçiğimiz “Yitik (Akıbeti Belli Olmayan / Kayıp)” olarak kaydedilmiştir. Savaş sonrasında esir değişimi (Panmunjom) tamamlandığında geri dönmeyen bu 175 kahramanımızın aileleri, ilerleyen yıllarda mahkemelere ve Millî Savunma Bakanlığı’na başvurarak gaiplik ve şehitlik tespiti yaptırmıştır.
3. 1954–1963 Görev Şehitleri ve MSB 1.005 Şehit Tam Listesi (EK-1)
Cephe şehitlerimize (731), mahkeme kararıyla şehitliği tescil edilen 175 yitik Mehmetçiğimiz, Türkiye’ye döndükten sonra savaş yaraları/hastalıkları sebebiyle vefat eden gazilerimiz ve 1954–1963 yılları arasında Kore’de Barış Gücü görevinde şehit düşen 63 askerimiz eklendiğinde, Millî Savunma Bakanlığı’nın resmi şehit kütüğü 1.005 Aziz Şehidimize ulaşmıştır. Sitemizin Kore Şehitleri Tam Künye Arşivi sayfasında bu 1.005 şehidimizin tamamını il, ilçe ve muharebe bazında inceleyebilirsiniz.
📚 KAYNAKÇA VE AKADEMİK BELGE ATIF KUTUSU
Bu makalede yer alan tarihsel veriler, birlik tabloları ve arşiv kayıtları; Dr. Mehmet Savcı tarafından hazırlanan ve Dr. Öğr. Üyesi Hüseyin Cevahir Kayam danışmanlığında kabul edilen “Kore Savaşına Katılan Türk Birlikleri” (T.C. İstanbul Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Enstitüsü, Doktora Tezi, İstanbul, 2018, YÖK Tez No: 10195341, Sayfa 196–200 (Tablo 3.2) ve EK-1 (Sayfa 222–252)) adlı akademik çalışmadan alınmıştır.